IP BOX – czyli must have programisty

6 października, 2023
Krzysztof Niemiec
IP BOX – czyli must have programisty
Czy wiesz, że tworząc program komputerowe możesz zapłacić tylko 5% podatku dochodowego? Jeżeli nie, to ten artykuł jest dla Ciebie. Poniżej dowiesz się podstawowych informacji o uldze IP BOX, i może uznasz, że za dług już płaciłeś za wysokie podatki.

Prawa autorskie do programu komputerowego

IP BOX to ulga przeznaczona na innowacje, których efektem jest uzyskanie np. patentu, praw ochronnych dla wzoru użytkowego czy prawa z rejestracji wzoru przemysłowego. Większość tych praw powstaje z chwilą uzyskania stosowanego dokumentu z Urzędu Patentowego… i nie znajdzie zastosowania w Twojej działalności.

Jest jednak pewna kategoria praw, która nie wymaga formalizacji – mowa o prawach autorskich do programu komputerowego. Pojęcie to nie zostało nigdzie zdefiniowane, co może powodować pewne problemy z ustaleniem czy faktycznie ono powstało, czy też nie.

Przede wszystkim, podstawą przyznania ochrony prawnej dla programu komputerowego jest fakt, że stanowi on przejaw działalności twórczej o indywidualnym charakterze (wyraz własnej twórczości intelektualnej danego autora lub autorów) ustalony w jakiejkolwiek postaci, niezależnie od przeznaczenia i sposobu wyrażania.

Jako prawa autorskie nie kwalifikują się zatem działania rutynowe (np. techniczna modyfikacje programu), lecz działania skutkującej wytworzeniem, ulepszeniem lub rozwinięciem programu komputerowego, w tym nawet jego części.

Jeżeli zatem tworzysz lub współtworzysz programy komputerowe, do których przysługują CI prawa autorskie wówczas możesz skorzystać z ulgi IP BOX. Niestety jest jeszcze jedno „ale”.

IP BOX w ramach B+R

Prawa, które mogłyby korzystać z „ulgi” IP BOX, musza zostać wytworzone w ramach prowadzonej działalności badawczo-rozwojowej (B+R). Ustawa podatkowa definiuje działalność badawczo rozwojową jako działalność twórczą obejmującą badania naukowe lub prace rozwojowe, podejmowaną w sposób systematyczny w celu zwiększenia zasobów wiedzy oraz wykorzystania zasobów wiedzy do tworzenia nowych zastosowań.

Przyjmując, że większość programistów nie prowadzi badań naukowych, przyjrzyjmy się, jak zdefiniowano prace rozwojowe.

Prace rozwojowe to działalnością obejmującą nabywanie, łączenie, kształtowanie i wykorzystywanie dostępnej aktualnie wiedzy i umiejętności, w tym w zakresie narzędzi informatycznych lub oprogramowania, do planowania produkcji oraz projektowania i tworzenia zmienionych, ulepszonych lub nowych produktów, procesów lub usług, z wyłączeniem działalności obejmującej rutynowe i okresowe zmiany wprowadzane do nich, nawet jeżeli takie zmiany mają charakter ulepszeń.

Jeżeli zatem prace rozwojowe, których przejawem może być każdy proces ulepszania istniejących lub tworzenia nowych programów, mają charakter twórczy, to znaczy, że są one wykonywane w ramach działalności badawczo-rozwojowej przedsiębiorstwa. Tym samym ten warunek powinieneś spełniać.

Stawka 5%

Zaletą stosowania „ulgi” IP BOX jest możliwość opodatkowania części przychodów stawką podatku w wysokości 5%. Porównując ją ze stawką na ryczałcie (12% – przy czym IP BOX nie możesz zastosować rozliczając się ryczałtem ewidencjonowanym), w podatku liniowym (19%), czy też podatkiem jaki płacą spółki (CIT 9% lub 19%) niewątpliwie jest ona bardzo atrakcyjna.

W przeciwieństwie jednak od „klasycznego” opodatkowania, stawkę tę możesz zastosować jedynie do przychodów z komercjalizacji wytworzonych przez Ciebie praw autorskich do programu komputerowego. Przykładem komercjalizacji jest sprzedaż tych praw lub udzielenie licencji na nie.

Wskaźnik NEXUS

Niestety to nie koniec ograniczeń. Do tak ustalonego dochodu musisz zastosować jeszcze współczynnik, który obliczysz uwzględniając koszty, związane z wytworzeniem prawa autorskiego. Wskaźnik ten (tzw. wskaźnik nexus) uwzględnia koszty ponoszone na działalność B+R związaną z wytworzeniem tych praw bezpośrednio przez Ciebie, ale także zakupionych wyników prac badawczo rozwojowych od podmiotów powiązanych (im więcej, tym wskaźnik jest mniejszy i dochód maleje) i niepowiązanych, a także nabycie praw autorskich do programów komputerowych od innych podmiotów. Wskaźnik ten nie może przekroczyć wartości 1.

Dokładana analiza tego wskaźnika wskazuje, że:

jeżeli sam wytworzysz prawa autorskie (swoją pracą) to wskaźnik osiągnie poziom maksymalny;
jeżeli nabędziesz wyniki prac badawczo rozwojowych od innego podmiotu niepowiązanego i będziesz go rozwijał tworząc kolejne prawo autorskie – wówczas również wskaźnik ten będzie wynosił 1;
jeżeli nabędziesz wyniki prac badawczo rozwojowych od innego podmiotu, ale tym razem powiązanego, i będziesz go rozwijał tworząc kolejne prawo autorskie – to wskaźnik ten będzie niższy;
jeżeli wyłącznie nabędziesz prawa autorskie do programu komputerowego i nie będziesz ich rozwijał we własnym zakresie – wskaźnik wyniesie 0.

Warto również wskazać, że prowadząc jednoosobową działalność gospodarczą w ramach której wytwarzasz prawa autorskie do programu komputerowego, to koszty które ponosisz są bezpośrednio związane z tym prawem, mimo iż podatkowo są one uznawane za tzw. koszty pośrednie. Przykładem może być wydatek na zakup programu księgowego, czy też składka na ubezpieczenie społeczne.

Obowiązki związane ze stosowaniem IP BOX

Jak każda ulga podatkowa, tak i IP BOX może być baczniej kontrolowana przez organy podatkowe. Nie dość, że musisz prowadzić dodatkową ewidencję to powinieneś być w stanie udowodnić, że działania jakie podejmujesz w ramach działalności badawczo-rozwojowej prowadzą do powstania praw autorskich, które następnie komercjalizujesz. Warto zatem przygotować się to zastosowania tej ulgi przed jej zastosowaniem. Samo Ministerstwo Finansów w objaśnieniach podatkowych zachęca do wystąpienia o interpretację indywidualną tym zakresie. Zwróć jednak uwagę, że pomimo zwiększonych obowiązków jest to rozwiązanie bardzo atrakcyjne.

Podsumowując

Jeżeli w ramach swojej działalności tworzysz oprogramowanie komputerowe lub jego część, które następnie sprzedajesz lub udzielasz na niego licencji możesz skorzystać z preferencyjnego opodatkowania w ramach IP BOX, gdzie stawka podatkowa wynosi jedyne 5%. Wprowadzenie tej ulgi może wymagać od Ciebie większej pracy, jednak efekty jej wprowadzenia odczujesz w swojej kieszeni.

Niestety IP BOX nie mogą wybrać podatnicy, którzy wybrali ryczałt ewidencjonowany jako formę opodatkowania.
Krzysztof Niemiec
Doradca podatkowy (nr wpisu 12043) w Kancelarii Bogdan Chudoba Adwokaci spółka partnerska. Ukończył studia na Politechnice Krakowskiej i Uniwersytecie Ekonomicznym w Krakowie oraz studia podyplomowe w zakresie doradztwa podatkowego na UEK.
Artykuł przypadł Ci do gustu? Warto go podać dalej!

Ostatnie wpisy

5 czerwca, 2024
Wakacje od ZUS już wkrótce. Kogo będą dotyczyć?
Projekt ustawy wprowadzający wakacje składkowe został oficjalnie przyjęty przez Radę Ministrów w wiosną tego roku. Przep...
Czytaj więcej ➔
21 maja, 2024
Składka zdrowotna a zmiana formy opodatkowania
Jak zapewne wiesz, wysokość składki zdrowotnej zależy od wybranej formy opodatkowania. Pewnie już nawet przyzwyczaiłeś s...
Czytaj więcej ➔
13 maja, 2024
Dofinansowanie na rozpoczęcie działalności – najważniejsze informacje
Jeżeli jesteś osobą bezrobotną i myślisz o rozpoczęciu działalności gospodarczej, pamiętaj, że możesz uzyskać wsparcie n...
Czytaj więcej ➔

Testuj za darmo!

Pełna funkcjonalność przez 30 dni bez opłat!
Copyright Comarch SA 2024
Copyright Comarch SA 2024
crossmenuchevron-down