M Zarządzaj firmą przez telefon

Polski Ład – problemy z nową składką zdrowotną przedsiębiorców

25 Jan, 2022
Redakcja Comarch ERP XT

Zmiany zaproponowane Polskim Ładzie dotyczące składki zdrowotnej powodują, że stanie się ona kolejnym podatkiem obciążającym osoby prowadzące działalność gospodarczą. Poniżej omówimy główne założenia zmian oraz problemy jakie możesz napotkać.

Brak odliczenia

Do końca 2021 roku składka ta nie dość, że była określona na stosunkowo niskim poziomie (382 zł), to jeszcze pomniejszała wartość zaliczki na podatek w 86% jej wartości. Niestety, od 2022 roku wartość płaconej składki zdrowotnej znacznie wzrośnie, a co gorsza nie będziesz mógł jej odliczyć od podatku.

Podstawa wymiaru składki zdrowotnej

Największą zmianą jest zróżnicowanie podstawy wymiaru składki zdrowotnej, czyli wartości od jakiej będziesz ją obliczał. Będzie ona inna w zależności od tego w jakiej formie prowadzisz działalność gospodarczą (jednoosobowa działalność gospodarcza, spółka komandytowa czy z ograniczoną odpowiedzialnością) oraz wybranej formy opodatkowania przychodów/dochodów.

I tak, w przypadku:

  1. opodatkowania w formie karty podatkowej postawa wymiaru składki zdrowotnej będzie ustalana w oparciu o minimalne wynagrodzenie obowiązujące w danym roku (w 2022 r. wynosi ono 3010 zł);
  2. opodatkowania w formie ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych – podstawa wymiaru będzie ustalana w oparciu o przeciętne miesięczne wynagrodzenie z czwartego kwartału roku poprzedniego, ale również będzie zależna od osiąganych przychodów i może wynosić 60% tej wartości (dla przychodów do 60 000 zł), 100% tej wartości (dla przychodów do 300 000 zł) lub 180% tej wartości (powyżej 300 000 przychodów);
  3. opodatkowania na zasadach ogólnych, podatkiem liniowym czy IP BOX – podstawą wymiaru będzie osiągnięty dochód;
  4. wspólnika spółki komandytowej oraz jednoosobowej spółki z ograniczoną odpowiedzialnością – podstawa wymiaru będzie ustalana w oparciu o przeciętne miesięczne wynagrodzenie za czwarty kwartał roku poprzedniego.

Warto zwrócić uwagę, że nadal wspólnicy spółki komandytowo-akcyjnej nie są objęci tytułem do ubezpieczeń zdrowotnych, a zatem osiągając przychody z takiej spółki, nie będziesz jej płacił.

Stawka 9%, chyba że podatek liniowy lub IP BOX

Od tak obliczonej podstawy wymiaru składki zapłacisz 9%. Stawkę tę zastosujesz prawie zawsze, z jednym tylko wyjątkiem – mianowicie osoby fizyczne, które wybrały formę opodatkowania podatkiem liniowym, zastosują stawkę 4,9%. Tę samą stawkę zastosujesz, jeżeli przychody opodatkowujesz w ramach IP BOX.

Problemy z dochodem

O ile ustalenie wartości przychodów – w przypadku opodatkowania ryczałtem – nie będzie stanowiło problemu, o tyle problem pojawi się z ustaleniem dochodu w celu obliczenia podstawy wymiaru składki zdrowotnej przy opodatkowaniu na zasadach ogólnych lub podatkiem linowym (ewentualnie IP BOX).  Nie jest on bowiem tożsamy z dochodem, który ustalasz w oparciu o przepisy podatkowe. Przykładowo nie będziesz mógł dla jego określenia uwzględnić różnic remanentowych, czy straty z lat ubiegłych, które to elementy wpływają na dochód podatkowy. Problem ten wynika ze wskazania, w ustawie o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych, jak należy rozumieć dochód. Jest to bowiem tylko różnica pomiędzy przychodami, a kosztami ich uzyskania. Obie te kategorie odwołują się do ich rozumienia zgodnego z ustawą o podatku dochodowym od osób fizycznych (PIT).

Warto zwróci uwagę, że przychody w rozumieniu ustawy o PIT, to również przychody zwolnione. Natomiast koszty uzyskania przychodów (KUP) nie obejmują tych wyłączonych, jak np. kosztów sfinansowanych dotacją. To spowoduje, że składka zdrowotna będzie również płacona od przychodów zwolnionych, a wydatki niestanowiące KUP nie obniżą jej wartości.

Przykład:

Pani Paulina prowadzi szkołę niepubliczną. Co miesiąc otrzymuje dofinansowanie z Urzędu Miasta w wysokości 120 000 zł. Koszty prowadzenia działalności, w wysokości 110 000 zł są pokrywane tą dotacją. 10 000 zł stanowi jej wynagrodzenie. Ponieważ dotacja korzysta ze zwolnienia do wysokości 110 000 zł, Pani Paulina płaci podatek od 10 000 zł. Jednak składkę zdrowotną zapłaci od kwoty 120 000 zł. Koszty sfinansowane dotacją nie stanowią kosztów uzyskania przychodów, dlatego nie będą wpływały na podstawę wymiaru składki.

Wyjątkowy styczeń

W przypadku podatników, którzy wybrali opodatkowanie dochodów z działalności gospodarczej podatkiem liniowym, IP BOX czy na zasadach ogólnych, będą mieli roczny okres składkowy, który trwa od 1 lutego do 31 stycznia roku następnego. Ponieważ do obliczenia składki za luty, będziesz brał pod uwagę przychody i koszty stycznia, a tym samym rok składkowy będzie pokrywał się z rokiem podatkowym.

Oznacza to, że jeżeli wybierzesz te formy opodatkowania na 2022 rok, składkę za styczeń ustalisz w inny sposób. Mianowicie, jej podstawę określisz w oparciu o poprzednio obowiązujące przepisy. Niestety interpretacja tego przepisu przejściowego nie rozwiewa wszelkich wątpliwości. Przykładowo – ponieważ odnosi się on wyłącznie do podstawy wymiaru składki – nie wiadomo, czy stawkę dla podatników, którzy wybrali liniowe opodatkowanie należy stosować w wysokości 4,9( (na nowych zasadach) czy 9% (na zasadach poprzednich).  

Warto wskazać, że wbrew literalnemu brzmieniu przepisów, Zakład Ubezpieczeń Społecznych stoi na stanowisku, że wszystkie elementu kalkulacji składki zdrowotnej za styczeń 2022 roku, należy stosować na zasadach, jakie obowiązywały w 2021 roku.

W przypadku pozostałych przedsiębiorców, czyli np. osób, które wybiorą opodatkowanie ryczałtem lub będą płacić podatek w formie karty podatkowej lub są wspólnikami spółki komandytowej, składkę za styczeń opłaca się w oparciu o nowe zasady.

Wątpliwości

Nowe przepisy mogą powodować liczne wątpliwości. Dlatego już dzisiaj zapraszamy do obejrzenia nagrania webinaru, które dostępne jest tutaj.

Zalecenia

  1. Składkę zdrowotną zapłaconą w 2022 roku nie odliczysz już od podatku, nawet tę dotyczącą grudnia 2021 roku.
  2. Jeżeli wybierzesz opodatkowanie na zasadach ogólnych, podatkiem liniowym lub IP BOX, za styczeń 2022 roku zapłacisz składkę zdrowotną na tych samych zasadach jakie obowiązywały w 2021 roku.  Zdaniem ZUS odnosi się to do wszystkich aspektów, a nie tylko do podstawy jej wymiaru. Za luty składkę zdrowotną zapłacisz na nowych zasadach.
  3. Jeżeli wybrałeś opodatkowanie ryczałtem od przychodów ewidencjonowanych lub możesz korzystać z karty podatkowej, składkę za styczeń zapłacisz na nowych zasadach w oparciu o przeciętne miesięczne wynagrodzenie za czwarty kwartał poprzedniego roku (ryczałt) lub minimalne wynagrodzenie obowiązujące w 2022 roku (karta). 
  4. Jeżeli jesteś wspólnikiem spółki komandytowej, składkę zdrowotną za styczeń 2022 roku zapłacisz w stawce 9% od przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia za czwarty kwartał roku poprzedniego.

 

Krzysztof Niemiec
Doradca podatkowy w kancelarii Bogdan Chudoba Adwokaci spółka partnerska i BCA Szkolenia spółka jawna

Jeśli jesteś zainteresowany zmianami w zakresie składki zdrowotnej, zapraszamy do obejrzenia nagrania webinaru, które dostępne jest tutaj.


Redakcja Comarch ERP XT

Comarch jest globalnym dostawcą rozwiązań informatycznych (ERP, CRM, BI, EDI, ECM, finanse, rozwiązania chmurowe i wiele innych). Oprogramowania Comarch dedykowane są dla średnich i większych przedsiębiorstw, a także dla mikroprzedsiębiorców. Dzięki wysokim inwestycjom w badania i rozwój, Comarch oferuje kompleksową gamę innowacyjnych rozwiązań informatycznych, które są wysoko cenione przez Klientów i ekspertów.

Redakcja Comarch ERP XT

Comarch jest globalnym dostawcą rozwiązań informatycznych (ERP, CRM, BI, EDI, ECM, finanse, rozwiązania chmurowe i wiele innych). Oprogramowania Comarch dedykowane są dla średnich i większych przedsiębiorstw, a także dla mikroprzedsiębiorców. Dzięki wysokim inwestycjom w badania i rozwój, Comarch oferuje kompleksową gamę innowacyjnych rozwiązań informatycznych, które są wysoko cenione przez Klientów i ekspertów.